สวัสดีเสมอ


ปฏิจจสมุปบาททางสังคม
ธันวาคม 17, 2008, 4:10 pm
Filed under: Uncategorized

ธรรมะนอกธรรมาสน์ ใน ข่าวสด ของเจ้าคณะหนใหญ่ เสฐียรพงษ์ วรรณปก

เจ้าคณะหนใหญ่ ร่ายมหานิทานสูตร เป็นนิทานมหัศจรรย์ ว่าด้วย ปฏิจจสมุปบาททางสังคม
โดยสรุปสังเขป แม้ความชั่วร้ายทางสังคมจะมาจากความอยากก็ตาม แต่วงจรของมันก็มีที่มาเป็นขั้นเป็นตอน ใครจะสกัดขั้นตอนแย่างไร จะไม่ให้เกิด ไม่ใหัอาศัย หรือเกิดแล้ว จะหยุดยั้งแบบไหน เป็นคุณทั้งนั้น

หยิบใบลานหลังธรรมาสน์ออกมาลอก รับสั่งของพระผู้มีพระภาคเจ้าผ่านพระอานนท์ เรียบแต่ลึกดังนี้

“…ดูกร…อานนท์…

เพราะอาศัยอวิชชา (ความไม่รู้) จึงเกิดสังขาร (ความคิดปรุงแต่ง)

circle

circle


เพราะอาศัยสังขาร จึงเกิดวิญญาณ (ความรับรู้)

เพราะอาศัยวิญญาณ จึงเกิดนามรูป (กระบวนแห่งนามธรรม, รูปธรรม)

เพราะอาศัยนามรูป จึงเกิดสฬายตนะ (สื่อสำหรับติดต่อโลกภายนอก 6 อย่าง คือ หู ตา จมูก ลิ้น กาย ใจ)

เพราะอาศัยสฬายตนะ จึงเกิดผัสสะ (การสัมผัส)

เพราะอาศัยผัสสะ จึงเกิดเวทนา (ความรู้สึกต่างๆ)

เพราะอาศัยเวทนา จึงเกิดตัณหา (ความทะยานอยาก)

เกิดเหตุต่อเนื่องทางสังคมโลกย์ว่า

เพราะอาศันตัณหา จึงเกิดการแสวงหา

เพราะอาศัยการแสวงหา จึงมีการได้มา

เพราะอาศัยการได้มา จึงเกิดการตกลงใจ

เพราะอาศัยการตกลงใจ จึงเกิดความรักใคร่

เพราะอาศัยความรักใคร่ จึงเกิดความฝังใจ

เพราะอาศัยความผังใจ จึงเกิดความหวง

เพราะอาศัยความหวง จึงเกิดความตระหนี่

เพราะอาศัยความตระหนี่ จึงเกิดการปกป้อง

เพราะอาศัยการปกป้อง จึงเกิดการถือไม้, ถือมีด, ทะเลาะ, แก่งแย่ง, ขึ้มมึงขึ้นกู, ส่อเสียด, มุสาวาท

อกุศลธรรม (ความชั่วร้าย) ทั้งปวง
ย่อมเกิดมีด้วยประการฉะนี้”

ปฏิจจสมุปบาท เป็นกฎหรือความจริงชั่วคราว แห่งเหตุและปัจัย มีสิ่งนั้น สิ่งนี้จึงมี ไม่มีก็ไม่มี

ท่าน ว. วชิรเมธี ท่านว่า เป็นการเข้าใจกระบวนการเกิดขึ้นและดับลงของความทุกข์ในชีวิตของเราเอง แปลเป็นความจริงง่ายๆ ว่า
สภาวะที่ธรรมทั้งหลาย ล้วนอิงอาศัยกันและกันเกิดขึ้น

life

life

คัดลอกมาจาก คอลัมน์ “ของดีมีอยู่” โดย ขรรค์ชัย บุนปาน ในมติชนสุดสัปดาห์ ฉบับประจำวันที่ 5-11 ธันวาคม พ.ศ. 2551 ปีที่ 29 ฉบับที่ 1477

Advertisements

ให้ความเห็น so far
ใส่ความเห็น



ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s



%d bloggers like this: